(vlieg)angst – wat is dat eigenlijk?

Angst
Wij hebben allemaal onze angstgevoelens waarmee wij proberen om te gaan. De ene keer succesvol, de andere keer neemt de angst de overhand. Angst beperkt het drastisch de kwaliteit van ons leven.

Toch is angst eigenlijk een heel nuttige emotie. Het waarschuwt ons wanneer er een gevaar bestaat. De hersenen zijn ertoe uitgerust dat wij reageren op prikkels. Bijvoorbeeld wanneer wij een groot bruin/geelachtig ding tegenkomen met veel manen op zijn kop, dat gromt en de tanden laat zien. In de tijd dat mensen nog als primaten in de natuur leefden, klommen zij direct de boom in om ons vege lijf te redden. Welnu, de tijd dat wij mensen uit de bomen kwamen is, gezien de hele ontstaansgeschiedenis van de mens in feite nog niet zó lang geleden. Wij reageren eigenlijk niet veel anders dan onze voorouders: vluchten of vechten.

Angst is een natuurlijke alarmbel. Het ontlokt allerlei chemicaliën in de hersenen en het lijf, waardoor wij als het ware superalert worden. Deze alarmtoestand zorgt er doorgaans voor, dat wij adequaat kunnen reageren. Er moet iets gedaan worden! Maar als die alertheid te sterk wordt, gaat het hinderlijk worden. Het beperkt ons in ons gedrag. We staan stokstijf van angst en kunnen niks doen. Hoewel we letterlijk alles – en misschien wel teveel zien, ruiken, voelen en horen -, worden wij in een vliegtuigstoel gedwongen tot niks doen (passiviteit) terwijl de hormonen door de keel gieren en willen wij in actie (vluchten of vechten) komen.

Een speciale vorm van angst is de fobie. Het kenmerk van een fobie is: ik projecteer mijn angstgevoelens op één ding (bijvoorbeeld een spin, een enge ruimte, water). Ik hoef alleen maar dat ene ding te vermijden. Zo kan ik mijn angst wat verbergen(maar zo ontstaat wel een spinnenfobie, claustrofobie, watervrees, etc.).

 

 

 

Vliegangst
Vliegangst is ook een fobie. Net als bij elke fobie is ook vliegen gemakkelijk te vermijden. Ogenschijnlijk met zeer reële argumenten, zoals: "Ik rij heel graag zelf met mijn snelle Audi naar Berlijn. Ik hoef niet te vliegen". Of:  "Ik ga liever met de bus naar Valencia".

Pas als in een informeel gezelschap het thema vliegangst ter sprake komt, is het verrassend te horen hoeveel mensen daar last van hebben. Vaak wordt er aan de buitenkant wat lacherig en badinerend over gedaan.

Vliegangst is geen uitzonderlijk iets: één op de drie mensen heeft vliegangst! Zelfs mensen die vaker vliegen hebben vliegangst: Lufthansa heeft berekend, dat zo´n dertig procent (!) van de passagiers zelfs vliegangst hebben.

Vliegangst blijkt eigenlijk een zeer gecompliceerd samenspel van meerdere fobieën te zijn: angst voor donkerte, angst voor controleverlies, hoogten, water, geen vertrouwen hebben in de techniek en de deskundigheid van de vliegers en het cabinepersoneel, engtevrees, sociale angst, enzovoorts. Deze fobieën kunnen we in een vliegtuig niet ontvluchten: het lichaam wil (net als we bij onze voorouders zagen) actie en overgaan tot vluchten of vechten. Echter, we worden gedwongen tot passief blijven zitten. De vrijgekomen energie zet zich om in “onhandig” denken en uit zich in lichamelijke (spier) spanning.

Wat is het jammer dat mensen door deze angst/fobie het vliegen gaan vermijden.

Vliegangsttherapie is een behandelingsvorm met een uitermate hoge kans van slagen op het overwinnen van deze angst. In onze praktijk is in ieder geval praktisch iedereen gaan vliegen die de vliegangsttherapie heeft gevolgd. De meeste clienten blijven ook vliegen, getuige de vele ansichtkaarten en e-mails die wij regelmatig van hen mogen ontvangen.